Luidklokken en beiaarden

De oudste klokken in ons land dateren uit de vroege middeleeuwen. De functie van de luidklokken was tweeledig: ten behoeve van het religieuze leven konden de luidklokken de verschillende kerkelijke vieringen en ‘getijden’ aangeven. Daarnaast kregen de klokken bij de opkomst van de steden een maatschappelijke functie, waarbij het gelui belangrijke gebeurtenissen aankondigde. Veel benamingen van klokken herinneren daar nog aan: brandklok, papklok, poortersklok, raadsklok etc.

De oudste nog (be)speelbare beiaard in ons land is te vinden in de Speeltoren te Monnickendam. In deze toren installeerde Peeter van den Ghein in 1596 een beiaard die nu nog steeds in gebruik is. De klokken van deze beiaard zijn nog op primitieve wijze gestemd door het uithakken van klokkenbrons aan de binnenzijde van de klok.

Beheer en onderhoud van luidklokken en beiaarden

Bij luidklokken en beiaarden wordt onder onderhoud verstaan: het smeren van bewegende delen; het vastzetten van ophangconstructies en kleine werkzaamheden aan klepel-ogen.

Bij luidinstallaties en slagwerken: het smeren van bewegende delen; het afregelen van luidmotoren en het afstellen van slaghamers.

Bij speelmechanieken en speeltrommels: het herstellen van draadverbindingen; het afregelen van tractuur; het smeren van speeltrommellagers en het afstellen van de slag van de speelhamers.

Bij klokkenstoelen: het vastzetten van pen- en gatverbindingen; het bestrijden van houtaantastingen en conserveren van het houtwerk; het ontroesten en conserveren van ijzeren klokkenstoelen en het smeren van de luidas-lagers.

De RCE heeft een praktische handreiking uitgegeven over het beheer, onderhoud en restauratie van luidklokken en beiaarden

Klik hier voor de link naar de handreiking

Restauratie

Onder restauratie vallen alle overige werkzaamheden waaronder: reparaties aan de klokken zelf, zoals het lassen van scheuren en het herstel van kronen en stemmingscorrecties; vervanging van moderne ophangconstructies en luidbalken door klassieke constructies;het vervangen van luidinstallaties en werkzaamheden aan klaviatuur, speelmechanieken en aan speeltrommels van beiaarden.

De RCE heeft een praktische handreiking uitgegeven over het beheer, onderhoud en restauratie van luidklokken en beiaarden

Klik hier voor de link naar de handreiking

You need to be a member of Klinkend Erfgoed to add comments!

Join Klinkend Erfgoed

Ophanging beiaardklokken in beeld

Monumentale luidklok in beeld